Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej

Sympozjum międzynarodowe „Drewniane cerkwie obszaru Karpat i wschodniego pogranicza”

-

Dyrekcja Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej pragnie poinformować, że w dniach 23-25 października br. organizuje w Przemyślu sympozjum międzynarodowe pod tytułem „Drewniane cerkwie obszaru Karpat i wschodniego pogranicza”. Przewodnim tematem będą zabytki drewnianej architektury sakralnej, w tym także wpisane na listę UNESCO, a uczestnicy będą pochodzić z Polski i z zagranicy (Słowacji, Węgier, Ukrainy, Rumunii, Białorusi).

Chcielibyśmy, aby nasze sympozjum stało się okazją do wymiany doświadczeń między historykami, historykami sztuki, konserwatorami i specjalistami zajmującymi się drewnianymi cerkwiami w krajach położonych na obszarze Karpat, a także w rejonie wschodniego pogranicza, wyznaczonego na linii Podlasia i Lubelszczyzny. Mamy nadzieję, że pozwoli to spojrzeć kompleksowo na historię tych obiektów, a także porównać aktualne problemy ochrony i konserwacji drewnianych cerkwi oraz ich popularyzacji na różnych obszarach.

Ogólny program:

  • 23.10.2019 przyjazd uczestników, spotkanie inauguracyjne, kolacja powitalna
  • 24.10.2019 dzień konferencyjny
  • 25.10.2019 wyjazd do wybranych drewnianych cerkwi w Bieszczadach, powrót do Przemyśla, zakończenie sympozjum

Grono uczestników zagranicznych zostało wstępnie sprecyzowane. Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej przyjmuje zgłoszenia chętnych z Polski do udziału w sympozjum. Prosimy o dane kontaktowe, a w przypadku zamiaru przygotowania referatu – także o tytuł proponowanego referatu. Szczegółowe zasady i warunki uczestnictwa przesłane zostaną mailem przez koordynatora sympozjum. Muzeum zastrzega sobie prawo wyboru tematów referatów prezentowanych podczas konferencji.

Koordynator: Marcin Marynowski
mail: sympozjum19@mnzp.pl
tel. kom. 605720481

Wystawa malarstwa Julii Olech-Nowak "...prywatne uniwersalia..."

Julia Olech-Nowak "Say Hello"5 kwietnia w gmachu głównym Muzeum Narodowym Ziemi Przemyskiej, pl. Berka Joselewicza 1 odbył się wernisaż wystawy malarstwa Julii Olech-Nowak, Laureatki Nagrody Artystycznej im. Mariana Strońskiego 2017 „…prywatne uniwersalia…”.

Wystawa prezentuje prace laureatki Nagrody Artystycznej im. Mariana Strońskiego z 2017 roku, Julii Olech-Nowak. Trzonem ekspozycji są obrazy najnowsze, kontynuujące nagrodzony w konkursie tryptyk „Łodzie listy piszą”. Tematem powstałego cyklu jest woda i odbijające się w niej niejasne, niedookreślone obrazy. Poruszone lustro staje się abstrakcyjną, wielobarwną kompozycją i tylko fragmenty łodzi czy schematycznie przedstawiona architektura przy krawędziach kompozycji mówią, że jest to wycinek realnego świata. Niejednoznaczność, nieoczywistość i to niedookreślenie są znamienne dla twórczości Julii Olech-Nowak. Jej malarstwo nie ma na celu odtworzenia widzianego świata realistycznie. W swoich obrazach autorka przekazuje emocje, jakie wzbudził w niej fragment widzianego, otaczającego ją świata: rzeczy, ludzie, pejzaże.

Termin wystawy zbiegł się z jubileuszem 30-lecia twórczej działalności autorki, dlatego obok najnowszych prac, artystka pokazuje również wcześniejsze. Chociaż nie jest ekspozycja monograficzną, to poprzez zestawienie obrazów z różnych lat, można zobaczyć, jak bardzo różnorodną artystką jest Julia Olech-Nowak. Jedno się nie zmieniło – inspiracja zwyczajnymi, otaczającymi artystkę przedmiotami, emocjami, które wzbudzają w autorce bliscy ludzie i miejsca.

W twórczości Julii Olech-Nowak wyczuwa się w afirmację życia, zachwyt nadzwyczajną zwyczajnością i niecodziennością codzienności, gdzie przekwitły tulipan staje się kwiatem o pięknych, eleganckich kształtach i bogatych, głębokich barwach i gdzie zaparkowane na ulicy samochody tworzą piękną kompozycję barwnych plam i kształtów.

Po raz kolejny prezentuję zestaw prac, w których przedstawiam świat napotkany, zwyczajny i powszechnie dostępny, taki, który staje na mojej drodze w trakcie codziennych wędrówek. Zwyczajne widoki i sytuacje łowione oczami przechodnia, które jednak w sposób szczególny (zarówno poprzez swoją zwyczajność, jak i poprzez swoją wyjątkowość, spowodowaną wspólnym spotkaniem miejsca i widza) wędrują wraz ze mną, aż stają się bohaterem twórczości. Świat zaprezentowany w moich pracach to świat pokochany od pierwszego wrażenia…

(fragment tekstu Julii Olech-Nowak do wystawy „…prywatne uniwersalia…”)

Katarzyna Winiarska
kuratorka wystawy

Zapomniana Wojna Polsko-Ukraińska 1918-1919

Zapomniana Wojna5 kwietnia 2019 roku mieliśmy zaszczyt gości Państwa w budynku głównym Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej pl. Berka Joselewicza 1 na wernisażu wystawy pod tytułem "Zapomniana Wojna Polsko-Ukraińska 1918 - 1919". 

Zapomniana wojna. Wojna polsko-ukraińska 1918 -1919.

Zapomniana czy nieznana?

To najczęściej zadawane pytanie towarzyszące wystawie jaką od 5 kwietnia możemy oglądać w Muzeum Narodowym Ziemi Przemyskiej. Myślę, że i jedno i drugie. Trochę zapomniana, ale w bardzo dużym stopniu nieznana. Znana jest w kręgach historyków i specjalistów, w szerszych kręgach społecznych jej znajomość raczej obraca się wokół roku 1918 i to listopada, kiedy z racji święta Odzyskania Niepodległości przypominamy sobie nijako z obowiązku o tych wydarzeniach. 100 rocznica tej wojny zobligowała nas aby o niej przypomnieć i w miarę skromnych możliwości uczynić bardziej znaną. Wzbudzeniu zainteresowania służy, wykonany w skali 1:1 fragment wagonu artyleryjskiego pociągu pancernego „Śmiały”, który stał się najbardziej widocznym akcentem wystawy. Pod względem wielkości na drugim miejscu jest ekspozycja stanowiska karabinu maszynowego Schwarzlose odnosząca się do konkretnej sytuacji: żołnierze 2 Pułku Strzelców Lwowskich w walkach na Persenkówce. Szereg artefaktów ze zbiorów MNZP z zakresu falerystyki np. odznaki poszczególnych odcinków obrony Lwowa z okresu walk listopadowych: Dworzec Główny, Kompania Schramma, itd. mundurów legionowych, broni i wyposażenia wojskowego. Pogłębieniu wiedzy służy bogata część opisowa zgromadzona na ponad trzydziestu planszach. Daje ona ogólną wiedzę na temat konfliktu, akcentując jednocześnie niektóre epizody tej wojny, np. Ochotnicza Legia Kobiet, historia 1 i 2 Pułku Strzelców Lwowskich, Orlęta. Lwowskie Kamienie na Szaniec, Matka i syn o Aleksandrze Zagórskiej i jej synu Jerzym Bitschanie, wszystkie odcinki obrony Lwowa, samochody pancerne tego konfliktu, słonie bojowe tej wojny czyli rzecz o pociągach pancernych, itd. Sporo uwagi poświęcono również lotnictwu tej wojny szczególnie lotniskom Lewandówka i podprzemyskiemu Hureczku. Dwa monitory ukazujące poszczególne epizody wojny dają możliwość spokojnego przyjrzenia się bogatej ikonografii tego konfliktu. Szczególną rolę odgrywa duża, bo 3x4 m mapa Lwowa, która znajduje się na podłodze. Daje to możliwość swoistego spaceru po Lwowie. Zaznaczone są poszczególne odcinki obrony polskiej na terenie miasta oraz najbardziej znane miejsca walk takie jak Persenkówka - reduta śmierci, Góra Stracenia, Lewandówka, Reduta Piłsudskiego, Cytadela, Dyrekcja Kolei, Sejm Krajowy, Szkoła Sienkiewicza, Plac Bema, Szkoła Kadecka, itd. Lwów Semper Fidelis jest jednym z trzech obok Warszawy i Verdun miast uhonorowanych orderem Virtuti Militari. Jego mieszkańcy byli zbiorowym bohaterem tej bratobójczej wojny, która bynajmniej nie zakończyła się w listopadzie. Wtedy zakończył się etap pierwszy trwający od 1 do 22 listopada, zwany był „ruskim miesiącem”. W drugim etapie oddziały ukraińskie przystąpiły do regularnego oblężenia miasta za wszelką cenę dążąc do przerwania linii komunikacyjnej łączącej Lwów z Przemyślem. Trzecim etapem była polska ofensywa, która trwała od kwietnia do lipca 1919 r. Przyniosła ona, zresztą w ciężkich walkach przesunięcie frontu na linię Zbrucza.

Wystawa jest hołdem dla uczestników i ofiar tej wojny. Jest próbą przypomnienia przynajmniej kilku miejsc np. Persenkówki i osób np. Iwo Nałęcz Skałkowskiego, o których niestety pamięć zanikła. W takim mieście jak Przemyśl, którego związki historyczne ze Lwowem zawsze były bardzo mocne pamięć o tej wspólnej przeszłości wydaje się być oczywista. Wydaje nam się, że może ona być również dobrym wstępem do zwiedzania Lwowa w nadchodzącym sezonie urlopowym, wypoczynkowym, wakacyjnym.

Lucjan Fac

Relację z wernisażu wystawy obejrzeć można również na stronie Telewizji Polskiej.

75 rocznicę ludobójstwa w Hucie Pieniackiej i Korościatynie Oraz innych miejscowościach na Kresach i Podkarpaciu

-

75 rocznica ludobójstwa w Hucie PieniackiejStowarzyszenie Pamięci Polskich Termopil i Kresów w Przemyślu Im. Ks. Bronisława Mireckiego, Przemyskie Rodziny Kresowe, Klub Inteligencji Katolickiej w Przemyślu, Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej, Salezjańska Orkiestra Dęta „Augustino” pod dyrekcją Krzysztofa Polniaka oraz Parafia pw. Św. Trójcy w Przemyślu zapraszają do udziału w uroczystościach upamiętniających 75 rocznicę ludobójstwa w Hucie Pieniackiej i Korościatynie oraz innych miejscowościach na Kresach i Podkarpaciu.

Uroczystości odbywać się będą pod Honorowym Patronatem:

  • Marszałka Województwa Podkarpackiego Władysława Ortyla
  • Prezydenta Miasta Przemyśla Wojciecha Bakuna
  • Starosty Powiatu Przemyskiego Jana Pączka
  • Instytutu Pamięci Narodowej w Rzeszowie

Program:

niedziela - 10 marca 2019r. - Kościół pw. Św. Trójcy w Przemyślu

  • godz. 15.00 - Msza św. pod przewodnictwem Ks. Abpa Józefa Michalika za mieszkańców Huty Pieniackiej, Korościatyna i innych miejscowości na Kresach i Podkarpaciu zamordowanych przez nacjonalistów ukraińskich z OUN- UPA i SS „Galizien”.
  • godz. 16.00 - Modlitwa ekumeniczna w intencji ofiar ludobójstwa i o pojednanie z udziałem zaproszonych duchownych obrządku greckokatolickiego i prawosławnego oraz wspólnoty ormiańskiej i żydowskiej,
  • - złożenie kwiatów i zapalenie zniczy pamięci przy pomniku martyrologii Polaków w Hucie Pieniackiej i na Kresach (pomnik w murze klasztornym)

poniedziałek - 11 marca 2019r. - Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej

  • godz. 10.00 - Konferencja z udziałem przedstawiciela IPN Rzeszów, zaproszonych gości w tym świadka historii - ocalonego z zagłady Huty Pieniackiej, prezentacja zdjęć z pielgrzymki do Huty Pieniackiej z 28.02. 2009r. z udziałem Prezydentów Polski i Ukrainy Lecha Kaczyńskiego i Wiktora Juszczenki,
  • film pt. Skrawek Piekła na Podolu,

Kondolencje

Kondolencje

Z głębokim żalem zawiadamiamy, że w dniu 5 marca 2019 r. w wieku 72 lat

odszedł

wieloletni i zasłużony Dyrektor Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej w Przemyślu

Pan Tadeusz Burzyński

 

Wyrazy głębokiego współczucia składają Dyrekcja i Pracownicy Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej w Przemyślu

Pogrzeb rozpocznie się dnia 8 marca 2019 r. o godz. 13.00 Mszą Świętą Żałobną w Kościele Św. Benedykta, Cyryla i Metodego Kazanów w Przemyślu, po której nastąpi odprowadzenie Zmarłego na miejsce wiecznego spoczynku – Cmentarz Zasanie.

Wyspa wolności. Towarzystwo Historyczno-Literackie i Biblioteka Polska w Paryżu

Od dnia 2 marca w Muzeum Narodowym Ziemi Przemyskiej oglądać będzie można wystawę pod tytułem Wyspa Wolności.

W samym sercu Paryża, na wyspie św. Ludwika, na brzegu Sekwany mieści się założona w 1838 r. Biblioteka Polska. Jej twórcy, emigranci po powstaniu listopadowym 1830 r. skupieni w Towarzystwie Historyczno-Literackim, w tym m.in. Adam książę Czartoryski, Karol Sienkiewicz, Julian Ursyn Niemcewicz, Adam Mickiewicz pragnęli stworzyć bibliotekę gromadzącą polskie piśmiennictwo narodowe, ośrodek intelektualny dla emigrantów oraz archiwum dokumentujące życie polskiej emigracji na francuskiej ziemi. Z czasem biblioteka zaczęła gromadzić także obiekty muzealne, dziś zebrane w Muzeum Adama Mickiewicza oraz Saloniku Fryderyka Chopina, jak również obrazy i rzeźby autorstwa Polaków tworzących w Paryżu. Wystawa opowiada o tym wyjątkowym miejscu, które w okresie zaborów i po II wojnie światowej przed długie lata było prawdziwą „wyspą wolności”.

Wielka Emigracja stworzyła w Bibliotece oazę polskiej kultury oraz miejsce spotkań i dyskusji Polaków. Dla następnych pokoleń emigrantów miejsce to było przedmiotem dumy i troski, choć nie zawsze mogli dbać o nie należycie. Dla rodaków w kraju, zwłaszcza poddanych rusyfikacji czy germanizacji, a potem pozostających pod wpływem propagandy komunistycznej Biblioteka Polska stała się mitem – o tyle jednak szczególnym, że prawdziwie istniejącym.

Nic nie zastąpi wzruszenia, jakie nadal się odczuwa wchodząc w progi Biblioteki Polskiej w Paryżu. Celem wystawy jest zaprezentowanie atmosfery i wyjątkowości tego miejsca. Na 20 tworzących ją planszach w interesujący sposób pokazana została historia Biblioteki, sylwetki jej twórców i wizerunki najcenniejszych zbiorów: rękopisów, starodruków, map, dzieł sztuki i innych pamiątek, które gromadzone są od niemal dwustu lat. Zobaczymy rękopisy Adama Mickiewicza oraz portrety wieszcza i jego rodziny, a także pamiątki po Fryderyku Chopinie – autografy muzyczne, jego fotel i pukiel włosów. Z ogromnego zbioru cymeliów bibliotecznych wybrano najcenniejsze, w tym uchwałę o barwach narodowych i akt detronizacji cara Mikołaja I z 1831 r., XVI-wieczne druki z oficyn krakowskich, rękopis „Dziadów” Adama Mickiewicza, pierwodruki emigracyjnych wydań polskich poetów i pisarzy, pierwsze wydanie „De revolutionibus” Mikołaja Kopernika, rysunki Norwida, akwarele Kościuszki, obrazy Olgi Boznańskiej i Stanisława Biegasa i wiele innych, bezcennych dla polskiej kultury dzieł.

Wystawa „Wyspa wolności” miała swoją premierę w siedzibie Senatu RP w 2014 roku. Rok później prezentowana była na Zamku Królewskim w Warszawie, a w otwarciu uczestniczył Prezydent Bronisław Komorowski. W 2015 roku zwiedzić ją można było na Uniwersytecie Łódzkim.

Wystawę przygotowało Towarzystwo Historyczno-Literackie i Biblioteka Polska w Paryżu we współpracy z Biblioteką Narodową w Warszawie.

Dzień Kardynała Sapiehy w Krakowie

Adam Stefan SapiehaMuzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej w Przemyślu w 2017 roku było inicjatorem uroczystych obchodów 150-lecia urodzin Księcia Kardynała Adama Stefana Sapiehy. Podczas nich miały miejsce:

  1. wystawa w przemyskim Muzeum,
  2. sesja naukowa na Zamku w Krasiczynie,
  3. promocja wydawnictwa pokonferencyjnego w Auli Wyższego Seminarium Duchownego w Krakowie.

Mottem przewodnim wydarzeń poświęconych kard. A.S. Sapieże w 2017 roku były słowa „przywrócić pamięci”. Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej pragnie podtrzymać ideę przypominania polskiemu społeczeństwu o postaci jednego z największych polskich duchownych, Metropolity krakowskiego, który swą troską obejmował cały Kościół i wszystkich Polaków.

Dlatego w dniu 4 marca 2019 roku w Krakowie zorganizujemy wspólnie z Krakowską Kurią Metropolitalną i Katedrą Archiwistyki i Nauk Pomocniczych Historii Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie oraz Zespołem Zamkowo-Parkowym w Krasiczynie spotkanie pod tytułem: Odpowiedzialny pontyfikat Adama Stefana Sapiehy na tronie biskupim w Krakowie, 107. rocznica ingresu – 80. rocznica próby rezygnacji ze stanowiska. Posługa A.S. Sapiehy w różnych okresach dziejowych, 1912 – 1939 – 1951.

Program:

  1. godz. 9:00 Msza Św. w kaplicy Pałacu arcybiskupów krakowskich, pod przewodnictwem JE abp Marka Jędraszewskiego Metropolity Krakowskiego, ul. Franciszkańska 3
  2. Złożenie kwiatów pod pomnikiem kard. A. S. Sapiehy przy bazylice oo. Franciszkanów
  3. godz. 10:15-11:00 poczęstunek w budynku Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II, ul. Bernardyńska 3
  4. godz. 11:00-12:30 wykład okolicznościowy ks. prof. Józefa Mareckiego, kierownika Katedry Archiwistyki i Nauk Pomocniczych Historii UPJPII w Auli Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II, ul. Bernardyńska 3

Więcej o postaci kardynała Adama Stefana Sapiehy można przeczytać na stronie wydarzenia pod adresem www.mnzp.pl/sapieha.pl.

Spotkanie autorskie z Jaromirem Kwiatkowskim

J.Kwiatkowski - plakatSerdecznie zapraszamy na spotkanie autorskie z Jaromirem Kwiatkowskim - dziennikarzem, publicystą, autorem książek. Spotkanie odbędzie się 8 marca 2019 roku w budynku głównym Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej o godzinie 17.30.
Wstęp wolny

Drzewo przetrwania„ to niesamowita historia kobiety uwięzionej w płonącej wieży Manhattanu, a zarazem opowieść o tym, że w naszym życiu nic nie dzieje się przypadkiem 11 września 2001 roku pani Leokadia Głogowska znalazła się w samym centrum dramatycznych wydarzeń, które z przerażeniem śledził cały świat.

W jednej chwili jej miejsce pracy zamieniło się w pułapkę bez wyjścia. A jednak ocalała. Dlaczego ?

O tym właśnie jest ta książka. Jej bohaterka dostała drugie życie, aby dać świadectwo, że miłość jest silniejsza niż nienawiść.

Bogdan Rymanowski, dziennikarz

Madonny Dawnej Archidiecezji Lwowskiej

MadonnyZapraszamy na kolejne spotkanie z Tomaszem Kubą Kozłowksim z "Domu Spotkań z Historią".
Prezentacja multimedialna Tomasza Kuby Kozłowskiego z Domu Spotkań z Historią w Warszawie, popularyzatora dziedzictwa historyczno-kulturowego Kresów. Wraz z autorem podążymy do wybranych miejsc kultu religijnego dawnej Archidiecezji Lwowskiej. Do Bełza, skąd Władysław Opolczyk wywiózł ikonę Matki Bożej na Jasną Górę; do Sokala, w którym odbyła się pierwsza koronacja wizerunku Matki Boskiej w archidiecezji lwowskiej i Jazłowca, gdzie marmurowy posąg Matki Bożej koronowano w lipcu 1939 roku; do klasztoru Dominikanów w Podkamieniu, w którym przed wizerunkiem Matki Bożej Śnieżnej klękali polscy królowie i świątyni Dominikanów w Czortkowie przed obraz Matki Bożej Różańcowej; przed wizerunek Matki Dobrej Drogi czczonej w Kochawinie koło Stryja a także przed oblicza Matki Bożej Łaskawej z katedry lwowskiej oraz kościoła ormiańskiego w Stanisławowie. Prezentacja ilustrowana będzie oryginalną ikonografią i dewocjonaliami z epoki. Zapraszamy i prosimy o upowszechnienie informacji!